Interpretive Innovations

Interpretive Innovations

Interchangeability of Ilā and Lām in the Holy Qur’an

Articles in Press

Document Type : Original Article

Authors
Ali akbar Forati 1
Marzieh Rajabi 2
1 Associate Professor, Department of Arabic Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, University of Tehran, Tehran, Iran
2 Master’s Graduate, Arabic Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, University of Tehran, Tehran, Iran
10.22034/iij.2025.2071820.1048
Abstract
Many grammarians and exegetes have proposed multiple meanings for Arabic prepositions, a practice that has sometimes led to the assumption that these particles may function synonymously. A key issue within this discussion is whether certain prepositions—particularly ilā (إلی) and lām (لام)—can substitute for one another and be used interchangeably within linguistic structures. The Qur’an contains numerous instances in which these two prepositions appear in close semantic proximity or seem to operate in place of one another. Given that the Qur’an is divine speech characterized by exceptional eloquence and precision, every element of its language—including prepositions—must be understood as intentionally and purposefully chosen. For this reason, many scholars reject the notion of genuine synonymy among such particles.
This study employs a descriptive‑analytical, library‑based method to examine Qur’anic verses where ilā and lām appear to function interchangeably. Its goal is to clarify the semantic and rhetorical functions of these two prepositions by drawing on exegetical discussions, analyzing their use across different contexts, and evaluating the two prevailing scholarly positions regarding their synonymy. The findings indicate that, because prepositions lack full semantic independence, ilā and lām cannot be regarded as true synonyms. Rather, each derives its specific meaning from the verb it accompanies. Consequently, cases of apparent interchangeability should be attributed to verbal entailment rather than to synonymy of the prepositions themselves. Such usage also reflects an intentional rhetorical feature of Qur’anic expression.
Keywords
ila
lam
senses (meanings) of preposition
interchangeability (replacement) of preposition
entailment of the verb
- قرآن کریم                              
1. ابن­جنی، عثمان، (بی‌تا)، الخصائص، تحقیق محمد علی النجار، قاهره: دار الکتب المصریة.
2.­ ابن­سراج، محمد بن­سهل، (1417ق)، الأصول فی النحو، تحقیق عبدالحسین الفتلی، بیروت: مؤسسه الرسالة.
3.­ ابن­سیده، علی ­بن­إسماعیل، (1421ق)، المحکم و المحیط الأعظم، تحقیق عبدالحمید هنداوی، بیروت: دار الکتب العلمیة.              
4. ابن­عاشور، محمدطاهر، (1420ق)، تفسیر التحریر و التنویر، بیروت: مؤسسه التاریخ العربی.
5. ابن­عربی، محمد بن­عبدالله‏، (1408ق)، احکام القرآن، تحقیق علی محمد بجاوی، بیروت: دار الجیلریا.
6. ابن­عصفور، علی بن­مؤمن، (1980م)، ضرائر الشعر، تحقیق السید ابراهیم محمد، بی­جا: دار الأندلس.
7. ابن‏عطیه، عبدالحق­ بن­غالب، (1422ق)، المحرر الوجیز فى تفسیر الکتاب العزیز، تحقیق عبدالسلام عبدالشافی محمد، بیروت: دار الکتب العلمیة.
8. ابن­قیم، محمد بن­ابی­بکر، بی‌تا)، بدائع الفوائد، تحقیق علی بن­محمد العمران، بی­جا: دار علم الفوائد.
9. ابن­مالک، جمال­الدین محمدبن­عبدالله، (1410ق)، شرح التسهیل، تحقیق عبدالرحمن السید و محمد بدوی المختون، بی­جا: هجر.
10. ابن­هشام، عبدالله ­بن­یوسف، (1421ق)، مغنی اللبیب عن کتب الأعاریب، تحقیق عبدالطیف محمد الخطیب، کویت" السلسلة التراثیة.
11. ابوحیان اندلسی، محمد بن­یوسف، (1420ق)، البحر المحیط فى التفسیر، تحقیق صدقی محمد جمیل، بیروت: دار الفکر.
12. -------------------------، (1434ق)، التذییل و التکمیل، تحقیق حسن هنداوی، ریاض: دار کنوز إشبیلیا.
13. اخفش، سعید بن­مسعده، (1423ق)، معانی القرآن، تحقیق ابراهیم شمس­الدین، بیروت: دار الکتب العلمیة.
14. اسکافی، محمد بن­عبدالله، (1401ق)، درة التنزیل و غرة التأویل، روایت ابن­ابی­الفرج اردستانی، بیروت: دار الآفاق الجدیدة،.
15. آلوسی، محمود بن­عبدالله، (1415ق)، روح المعانی فی تفسیر القرآن العظیم و السبع المثانی‏، تحقیق علی عبدالباری عطیه، بیروت: دار الکتب العلمیة.
16. بیضاوی، عبدالله­ بن­عمر، (1418ق)، أنوار التنزیل و أسرار التأویل‏، اعداد محمد عبدالرحمن مرعشلی، بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
 17. حسن، عباس، (1998م)، خصائص الحروف العربیة و معانیها، بی­جا: اتحاد کتاب العرب.
18. -----------، (1973م)، النحو الوافی، مصر: دار المعارف.
19. راغب­اصفهانی، حسین بن­محمد، (1412ق)، مفردات الفاظ القرآن، تحقیق صفوان عدنان داوودی، بیروت: دار الشامیه.
20. رضی­الدین­استرآبادی، محمد بن­حسن، (1996م)، شرح الرضی علی الکافیة، تصحیح یوسف حسن عمر، بنغازی: جامعة قاریونس.
21. زجاج، ابراهیم­ بن­سری، (1416ق)، اعراب القرآن، تحقیق ابراهیم ابیاری، قم: دار التفسیر.
22. زرکشی، بدر­الدین­محمد بن­عبدالله،  (بی‌تا)، البرهان فی علوم القرآن، تحقیق محمد ابوالفضل ابراهیم، قاهره: دار التراث.
23. زمخشری، محمود بن­عمر، (1407ق)، الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل و عیون الأقاویل فِى وجوه التأویل‏، تصحیح مصطفی حسین احمد، بیروت: دار الکتاب العربی.
24. --------------------، (1425ق)، المفصل فی علم العربیة، تحقیق فخر صالح قدارة، عمان: دار عمار.
25. سمرقندی، نصر بن­محمد، (1416ق)، تفسیر السمرقندى المسمى بحر العلوم‏، تحقیق عمر عمروی، بیروت: دار الفکر.
26. سمین­حلبی، احمد بن­یوسف، (1414ق)، الدر المصون فى علوم الکتاب المکنون‏، تحقیق احمد محمد صیره، بیروت: دار الکتب العلمیه.
27. سیبویه، عمرو بن­عثمان، (1402ق)، الکتاب، تحقیق عبدالسلام محمد هارون، قاهره: مکتبة الخانجی.
28. سیوطی، عبدالرحمن ­بن­ابى‏بکر، (1418ق)، همع الهوامع فی شرح جمع الجوامع، تحقیق احمد شمس­­الدین، بیروت: دار الکتب العلمیة.
29. صبان، محمد بن­علی، (1425ق)، حاشیة الصبان علی شرح الأشمونی، تحقیق عبدالحمید هنداوی، بیروت: مکتبة العصریة.
30. طبرسی، فضل ­بن­حسن، (1372ش)، مجمع البیان فی تفسیر القرآن‏، تصحیح فضل­الله یزدی طباطبایی و هاشم رسولی، تهران: ناصر خسرو.
31. طبری، محمد بن­جریر، (1412ق)، جامع البیان فى تفسیر القرآن‏، بیروت: دار المعرفة.
32. طوسی، محمد بن­حسن، (بی‌تا)، التبیان فی تفسیر القرآن، تصحیح احمد حبیب عاملی، بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
33. عکبری، عبدالله ­بن­حسین، (1419ق)، التبیان فی إعراب القرآن، ریاض: بیت الأفکار الدولیه.
34. فخررازی، محمد بن­عمر، (1420ق)، التفسیر الکبیر، اعداد مکتب تحقیق دار احیاء التراث العربى، بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
35. ‏فراء، یحیی ­بن­زیاد، (1980م)، معانی القرآن، تحقیق محمد علی نجار و احمد یوسف نجاتی، قاهره: الهیئة المصریة العامة للکتاب.
36. فراهیدی، خلیل ­بن­احمد، (1405ق)، الجمل فی النحو، تحقیق فخرالدین قباوة، بیروت: مؤسسة الرسالة.
37. قرطبی، محمد بن­احمد، (1364ش)، الجامع لأحکام القرآن، تهران: ناصر خسرو.‏
38. قونوی، اسماعیل­ بن­محمد، (1422ق)، حاشیة القونوى على تفسیر الإمام البیضاوى، تصحیح عبدالله محمود عمر، بیروت: دار الکتب العلمیة.
39. کفوی، ایوب­ بن­موسی، (1419ق)، الکلیات، اعداد عدنان درویش و محمد المصری، بیروت: مؤسسة الرسالة.
40. مالقی، احمد بن­عبد­النور، (1423ق)، رصف المبانی فی شرح حروف المعانی، دمشق: دار القلم.
41. نحاس، احمد بن­محمد، (1421ق)، اعراب القرآن ، حاشیه عبدالمنعم خلیل ابراهیم، بیروت: دار الکتب العلمیة.
42. ندیم­فاضل، محمد، (1426ق)، التضمین النحوی فی القران الکریم، مدینه: دار الزمان.
43. یعقوب، امیل­بدیع، (1427ق)، موسوعة علوم اللغة العربیة، بیروت: دار الکتب العلمیة.
44. --------------، (1988م)، موسوعة النحو و الصرف و الإعراب، بیروت: دار العلم للملایین.
Interpretive Innovations

Articles in Press, Accepted Manuscript
Available Online from 05 May 2026